مشکلیابی سلفون حرارتی: علت حباب، موج، کدر شدن و جدا شدن لبهها
لبهها جدا میشوند، معمولاً مشکل از یکی از این چهار عامل است:
تنظیمات دستگاه (دما/فشار/سرعت)، رطوبت کاغذ، خشک نبودن چاپ یا
انتخاب نامناسب فیلم. در این راهنما، یک روش مرحلهای میدهم که سریع به علت برسید و بدون آزمونوخطای زیاد، مشکل را رفع کنید.اگر میخواهی مشخصات و مدلهای موجود را یکجا ببینی، صفحه سلفون حرارتی نقطه شروع خوبی است.
قبل از عیبیابی: ۳ سؤال کلیدی که مسیر را کوتاه میکند
- مشکل از چه زمانی شروع شد؟ (از یک رول جدید؟ از یک فایل/کاغذ جدید؟)
- کاغذ و چاپ تغییر کرده؟ (نوع کاغذ، پوشش، مرکب، زمان خشک شدن)
- تنظیمات دستگاه را آخرین بار چه زمانی دستکاری کردی؟ (اگر همزمان چند پارامتر عوض شده، عیبیابی سختتر میشود)
تغییر همزمان دما+فشار+سرعت باعث میشود نفهمی علت واقعی چه بوده.
نقشه سریع عیبیابی (از رایجترینها شروع کن)
| علامت | علتهای رایج | راهحل سریع | پیشگیری |
|---|---|---|---|
| حباب | رطوبت کاغذ، دمای زیاد، سرعت زیاد/کمِ نامتناسب، هوای محبوس | کمی دما را پایین بیا، سرعت را تنظیم کن، کاغذ را همدما/همرطوبت کن | کاغذ را در لفاف نگه دار، قبل از تیراژ تست 5 دقیقهای بگیر |
| موج/چروک | گرمای زیاد، فشار زیاد، ناسازگاری کاغذ با فیلم، کشش نامناسب رول | دما را پلهای کم کن، فشار را کم کن، مسیر رول را چک کن | از تنظیمات ملایم شروع کن و مرحلهای بالا برو |
| کدر شدن/هاله | دما/فشار زیاد، آلودگی غلطک، خشک نبودن چاپ | غلطک را تمیز کن، دما را کاهش بده، زمان خشک شدن را بیشتر کن | نظافت دورهای + تست روی همان جنس چاپ |
| جدا شدن لبهها | دما/فشار کم، گردوغبار سطح، کیفیت سطح/چسبندگی ضعیف | فشار را کمی بالا ببر، سطح را تمیز کن، زمان تماس را بیشتر کن | نمونهگیری از رول و کنترل چسبندگی گوشهها |
| پوسته شدن/ترک سطح | شوک دمایی، تاخوردگی، فشار بالا، جنس نامناسب برای کاربرد | فشار را کم کن، خروجی را آرام سرد کن، نوع فیلم را بازبینی کن | برای کارهای لوکس از فیلم مناسب و تنظیم دقیق استفاده کن |
قدم ۱: تنظیمات درست را از «کم» شروع کن
چون هر دستگاه و هر محیطی متفاوت است، بهترین روش این است که از تنظیمات ملایم شروع کنی و پلهای بالا بروی.
در بسیاری از سلفونهای حرارتی، بازه دمای پیشنهادی معمولاً حدود ۹۰ تا ۱۱۰°C ذکر میشود
و مقدار دقیق به دستگاه، سرعت و جنس کاغذ بستگی دارد.
روش پیشنهادی 5 دقیقهای برای تنظیم (بدون ریسک)
- یک فایل واقعی (همان کاغذ و همان چاپ) آماده کن.
- دما را در حد پایینتر شروع کن، فشار متوسط، سرعت متوسط.
- خروجی را بررسی کن: چسبندگی گوشهها + یکنواختی سطح + نبود حباب.
- اگر لبهها جداست: اول فشار را کمی بالا ببر یا سرعت را کمی کم کن.
- اگر موج/حباب داری: اول دما را کمی پایین بیا و سپس سرعت را تنظیم کن.
عیبیابی دقیق بر اساس مشکل
۱) حبابزدن: چطور بفهمیم از رطوبت است یا از تنظیمات؟
- اگر حبابها پراکنده و ریزند: معمولاً رطوبت کاغذ یا هوای محبوس محتملتر است.
- اگر حبابها در یک ناحیه ثابت تکرار میشوند: مسیر رول/غلطک یا آلودگی سطح را بررسی کن.
راهحل سریع: دما را کمی کاهش بده و سرعت را یک پله کم کن؛ اگر بهتر شد، یعنی زمان تماس/تعادل حرارتی نقش داشته.
اگر بدتر شد، احتمالاً چسبندگی کافی نیست و باید فشار/دما را بسیار کنترلشده بالا ببری.
۲) موج و چروک: چرا سطح یکدست نمیماند؟
موج معمولاً وقتی رخ میدهد که فیلم یا کاغذ تحت تنش حرارتی/فشاری نامتعادل قرار گیرد. اگر موج از همان ابتدا دیده میشود،
اول دما و فشار را بررسی کن. اگر موج در طول کار بیشتر میشود، ممکن است رول/کشش و گرم شدن تدریجی دستگاه مؤثر باشد.
راهحل سریع: یک پله دما را کم کن، بعد فشار را کم کن، و در نهایت مسیر رول را چک کن (صاف بودن رول و عدم گیر).
۳) کدر شدن یا هاله: مشکل از فیلم است یا دستگاه؟
- اگر کدری فقط روی برخی کارهاست: احتمالاً خشک نبودن چاپ یا سازگاری پایین با آن جنس کاغذ.
- اگر کدری روی همه خروجیهاست: احتمالاً آلودگی غلطک یا دمای زیاد.
راهحل سریع: نظافت غلطکها + کاهش پلهای دما. سپس یک تست کوتاه روی همان چاپ انجام بده.
۴) جدا شدن لبهها: ۴ علت پرتکرار
- فشار/دما کم: چسب فعال نشده یا تماس کافی نیست.
- گردوغبار یا پودر روی چاپ: چسب به سطح واقعی نمیچسبد.
- برش یا تاخوردگی در لبهها: لبهها تنش دارند و جدا میشوند.
- حساسیت نوع فیلم: بعضی فیلمها (مثلاً مدلهای لوکس) به تنظیم دقیقتر نیاز دارند.
راهحل سریع: ابتدا سطح را تمیز کن، سپس فشار را کمی بالا ببر یا سرعت را کمی کاهش بده تا زمان تماس بیشتر شود.
دو تست قبل از تیراژ (جلوی ۸۰٪ دردسرها را میگیرد)
تست ۱: چسبندگی گوشهها
یک تکه کوچک از خروجی را از گوشه بهآرامی خم کن؛ اگر خیلی راحت جدا شد، یعنی چسبندگی کافی نیست (تنظیمات یا سطح).
تست ۲: تست خطوخش و اثر انگشت
مخصوصاً اگر خروجی قرار است زیاد دستبهدست شود (منو، بستهبندی، جلد)، همین تست ساده کمک میکند نوع روکش را درست انتخاب کنی.
چه زمانی مشکل از «نوع سلفون» است، نه از تنظیمات؟
اگر با وجود تنظیم درست، باز هم خروجی ناپایدار است، ممکن است نوع فیلم برای کاربردت ایدهآل نباشد.
برای مثال، برخی روکشهای لوکس مثل سلفون مات مخملی حرارتی (Soft Touch) معمولاً به تنظیم دقیقتری نیاز دارند و بهتر است روی همان جنس چاپ، تست اولیه بگیری.
اگر دنبال یک گزینه «همهکاره» و اقتصادی برای کارهای عمومی هستی، سلفون حرارتی مات ۱۸ میکرون معمولاً انتخاب رایجی در چاپخانههاست.
جمعبندی کوتاه
- اول تنظیمات را مرحلهای انجام بده و هر بار فقط یک پارامتر را تغییر بده.
- برای حباب/موج، ابتدا سراغ دما و رطوبت برو.
- برای جدا شدن لبهها، ابتدا تمیزی سطح و سپس فشار/سرعت را اصلاح کن.
- قبل از تیراژ، دو تست ساده (چسبندگی گوشه + خطوخش) را جدی بگیر.